Ordu Ziraat Odası Eski Başkanı, Ulusal Fındık Konseyi Eski Başkanvekili Onur Şahin, fındıkta yaşanan krizin çözüm yolunun 20 yıl önce olduğu gibi tüm kurumların ortak hareket etmesinden geçtiğini söyledi. Şahin, üreticinin sesinin yıllardır yeterince duyulmadığını, piyasanın tek taraflı yönlendirildiğini ve devletin Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) üzerinden güçlü bir duruş sergilemesi gerektiğini vurguladı.
“2006’DA YAŞANANLAR BUGÜNÜN AYNASI”
Onur Şahin, 2006 yılında fındıkta yaşanan krizi hatırlatarak bugünkü tabloyla büyük benzerlikler bulunduğunu ifade etti.
O dönem 7 TL olarak açıklanan fındık fiyatlarının, manipülasyonlar ve Fiskobirlik’in desteksiz bırakılması sonucu 3 TL seviyelerine kadar gerilediğini belirten Şahin, bu sürecin üreticiyi ciddi şekilde mağdur ettiğini söyledi.
ZİRAAT ODALARI ÖNDERLİĞİNDE TARİHİ BİRLİKTELİK
Şahin, 2006 yılında yaşanan olumsuzluklara karşı Ziraat Odaları öncülüğünde tüm meslek kuruluşlarının ilk kez ortak tavır aldığını hatırlattı. Ticaret Odası, Ticaret Borsası, Esnaf Odaları Birliği ve Muhtarlar Derneklerinin birlikte hareket ederek iktidarın dikkatini çektiğini belirten Şahin, bu birlikteliğin fındık politikalarında dönüm noktası olduğunu ifade etti.
DEVLET ÜRETİCİNİN YANINDA YER ALMIŞTI
Bu güçlü sese devletin kayıtsız kalmadığını vurgulayan Şahin, 28 Ağustos 2006 tarihli ve 2006/10865 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile TMO’ya fındık alım görevi verildiğini hatırlattı.
Bu kararın ardından 2,6 TL’ye kadar düşen fiyatların toparlanmaya başladığını belirten Şahin, devlet müdahalesinin piyasa üzerindeki etkisinin net biçimde görüldüğünü söyledi.
“BUGÜN DE AYNI KARARLILIK GÖSTERİLMELİ”
Şahin’e göre bugünkü krizin çözümü de aynı kararlılıkla mümkün. Ziraat Odası başkanlarının bireysel açıklamalarla yetinmemesi gerektiğini vurgulayan Şahin, bu çıkışların ilçe sınırlarını aşamadığını ve gerekli mercilere ulaşmadığını dile getirdi.
TZO YÖNETİMİNE NET MESAJ
Türkiye Ziraat Odaları Birliği yönetiminde Karadeniz’i temsil eden isimlere dikkat çeken Şahin, Genel Başkan Şemsi Bayraktar ile Yönetim Kurulu Üyeleri Arslan Soydan ve Hasan Kozoğlu’na açık çağrıda bulundu: “Ya 2006 yılında yaptıkları gibi üreticinin önüne düşsünler ya da o koltukları terk etsinler.”
“BİRLİKTELİK MİTİNG DEMEK DEĞİL”
Şahin, çağrısının sokağa çıkmak ya da miting yapmak anlamına gelmediğini özellikle vurguladı.
Asıl ihtiyacın ortak refleks, ortak talep ve ortak duruş olduğunu belirten Şahin, tüm taleplerin tek ses halinde Cumhurbaşkanlığı makamına taşınması gerektiğini ifade etti.
“CUMHURBAŞKANI TEK TARAFLI BİLGİLERLE YANILTILIYOR”
Fındık politikalarının yıllardır tek taraflı bilgilerle şekillendiğini savunan Şahin, üreticinin sesinin ticaret grubunun etkisi altında kaldığını söyledi.
2003 yılında yapılan ilk fındık politikası toplantılarında üretici taleplerinin yeterince dikkate alınmadığını belirten Şahin, bu duruma dönemin üst düzey isimlerinin de şahit olduğunu ifade etti.
ARŞİVLER GERÇEĞİ GÖSTERİYOR
Şahin, 2003 yılında Fiskobirlik’in 2,5 TL fiyat açıkladığı döneme de dikkat çekti. Şahin, o dönem fiyatı yüksek bulan kesimlerin daha sonra fındığı çok daha yüksek fiyatlarla topladığını, Fiskobirlik’in ise 500 bin tonluk rekoltenin yalnızca 8.500 tonunu alabildiğini söyledi.
KRİTİK ÖNERİ: TMO FİYATI 300 TL OLMALI
Onur Şahin’e göre çözüm net ve uygulanabilir: “TMO alım fiyatı 300 TL/kg olarak revize edilirse piyasa bu rakam etrafında şekillenir. TMO finansman yükü altına girmeden hem bugünü hem de 2026 sezonunu kurtarır.” Şahin, aksi halde yaşanan krizin 2026 ve 2027 yıllarına da yansıyacağını vurguladı.
TEKELLEŞME UYARISI: TÜM SEKTÖR ZARAR GÖRÜYOR
Fındık ticaretinde tekelleşen alıcı firmaların yalnızca üreticiye değil, Türk fındık sanayisine ve ihracatçılara da zarar verdiğini belirten Şahin, yerli firmaların güçlü sermaye baskısı altında ses çıkaramadığını dile getirdi.
“BU SERBEST PİYASAYA MÜDAHALE DEĞİL, KORUMADIR”
TMO eliyle yapılacak müdahalenin serbest piyasa karşıtı olmadığını vurgulayan Şahin, bunun serbest piyasa ilkelerini ihlal eden tekelleşmiş yapıya karşı Türk fındığını ve üreticiyi korumaya yönelik bir adım olduğunu söyledi.
“YURT DIŞI DİKİMLER YANLIŞ GEREKÇELERLE ANLATILIYOR”
Türkiye dışındaki fındık bahçelerinin artış nedeninin Türk fındık fiyatlarının yüksekliği olmadığını belirten Şahin, asıl nedenin dünya fındık üretiminin tüketimi karşılayamaması olduğunu ifade etti.
SON ÇAĞRI: 2006 RUHU YENİDEN HAYATA GEÇMELİ
Onur Şahin, başta Ziraat Odaları olmak üzere Karadeniz Bölgesi’ndeki tüm meslek kuruluşlarını ve sivil toplum örgütlerini 2006’daki birliktelik ruhuyla hareket etmeye davet ederek, “Bu çağrıya herkes kulak vermeli. Sadece bugünü değil, 2026 ürün sezonunu da kurtarmak için ortak duruş şart” uyarısında bulundu.