Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ait yoksulluk ve sosyal dışlanma verilerini paylaştı. Buna göre, gelir temelli göreli yoksulluk oranlarında hafif bir düşüş görüldü. Eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert medyan gelirinin yüzde 50’si esas alınarak hesaplanan yoksulluk oranı bir önceki yıla göre 0,6 puan azalarak %13,0 seviyesine geriledi. Medyan gelirin %60’ına göre belirlenen sınırda ise yoksulluk oranı yine 0,6 puan düşüşle %20,6 olarak kaydedildi.
Daha sıkı bir ölçüt olan medyan gelirin %40’ı baz alındığında yoksulluk oranı %6,2’ye gerileyerek 0,7 puanlık düşüş gösterdi. Medyan gelirin %70’i dikkate alındığında ise yoksulluk oranı 0,2 puan azalarak %28,7 oldu.
Hanehalkı tipine göre bakıldığında, çekirdek aile bulunmayan birden fazla kişiden oluşan hanelerde yoksulluk oranı en düşük seviyede (%3,9) gerçekleşti. Tek kişilik hanelerde yoksulluk oranı %5,4’e düşerken, tek çekirdek aileli hanelerde %12,9, en az bir çekirdek aile ve diğer kişilerden oluşan hanelerde ise %17,5 olarak hesaplandı.
Eğitim düzeyine göre incelendiğinde, yoksulluk en çok okur-yazar olmayanlarda görüldü (%23,8). Lise altı eğitimlilerde oran %13, lise mezunlarında %7,5 ve yükseköğretim mezunlarında ise %2,5 olarak kaydedildi.
Maddi ve sosyal yoksunluk oranı ise 2025’te %11,9 oldu. Bu kapsamda fert ve hane düzeyinde; otomobil sahipliği, beklenmedik harcamaları karşılayabilme, tatil yapabilme, konut kredisi ve kira ödemeleri, düzenli proteinli beslenme, evin ısınma ihtiyacını karşılayabilme, mobilyaları yenileyebilme, giysi ve ayakkabı sahibi olabilme, sosyal ve kültürel faaliyetlere katılım ve internet erişimi gibi maddeler değerlendirildi.
Dört yıllık panel veri sonuçlarına göre sürekli yoksulluk oranı %13,6 olarak belirlendi. Dört yıl boyunca yoksulluk sınırının altında kalan nüfus %3,9 olurken, %75’i hiç yoksulluk yaşamadı.
Bölgeler arasında farklar dikkat çekti: Göreli yoksulluk oranı en yüksek TR21 (Tekirdağ, Edirne, Kırklareli) ve TR82 (Kastamonu, Çankırı, Sinop) bölgelerinde gerçekleşirken, en düşük oran TRC2 (Şanlıurfa, Diyarbakır) ve TRB1 (Malatya, Elazığ, Bingöl, Tunceli) bölgelerinde kaydedildi.
Toplamda fertlerin %27,9’u yoksulluk veya sosyal dışlanma riski altında bulunuyor. Yaş gruplarına göre bakıldığında, 0-17 yaş grubunda %36,8, 18-64 yaş grubunda %25,1, 65 ve üzeri yaş grubunda ise %22,8 olarak tahmin edildi.
Konut koşulları ve borç yükleri de öne çıkan sorunlar arasında yer aldı. Kurumsal olmayan nüfusun %28,8’i sızdıran çatı veya nemli duvar gibi sorunlar yaşarken, %27,9’u ısınma sorunları ile karşı karşıya. Borç ve taksit ödemesi olanların oranı %56,4 olarak kaydedildi. Fertlerin yarısı (%50,5) bir haftalık tatil masraflarını karşılayamazken, %35,1’i düzenli proteinli beslenme, %25,1’i beklenmedik harcamaları, %19,6’sı evin ısınma giderlerini, %58’i ise mobilya yenileme masraflarını karşılayamıyor.
Konut sahipliği açısından ise nüfusun %57,1’i kendi konutunda oturuyor, %27’si kirada, %0,9’u lojmanda ve %15’i ise kira ödemeden başkalarının evinde ikamet ediyor.